دانشگاه علوم پزشکی ایران مرکز مطالعات و توسعه آموزش پزشکی
پنج شنبه ٣٠ شهريور ١٣٩٦ Iran
صفحه اصلي > واحد های تابعه > رهبری آموزشی 
سامانه مدیریت آموزشی (سما)
سامانه ثبت نام اینترنتی
سامانه مدیریت یادگیری الکترونیکی
سامانه ثبت نام آزمون ها
سامانه عملکرد آکادمیک سعاد
سامانه مجازی دانش آموختگان
سامانه درخواست انتقالی
سامانه درخواست میهمانی
سامانه رشد و بالندگی اعضای هیات علمی
سامانه تشویق مقالات
سامانه پژوهش یار
سامانه ثبت نام نیروهای طرحی
بایگانی تصویری
اتوماسیون اداری

دفتر مقام معظم رهبری
پایگاه اطلاع رسانی دولت
وب دا
بسته های تحول نظام سلامت
برنامه عملیات مراکز
دسترسی به منابع الکترونیک
جشنواره شهید مطهری
جشنواره دکتر وثوق
گروه آموزش پزشکی
مرکز تحقیقات آموزش پزشکی
مرکز مطالعات وزارت بهداشت
مرکز سنجش آموزش پزشکی
سازمان سنجش
دبیرخانه شورای آموزش پزشکی
 
بازديدکنندگان اين صفحه :  2698
بازديدکنندگان امروز :  192
کل بازديدکنندگان :  164703
بازديدکنندگان آنلاين :  6
زمان بارگزاري صفحه :0.5480    ثانیه
       رهبری آموزشی

اعضای واحد

مدير واحد: سركار خانم دكتر معصومه خیرخواه

کارشناس واحد: سرکار خانم سراوانی



To teach a man how he may learn to grow independently, and for himself, is perhaps the greatest service that one man can do another."
~Benjamin Jowett




رهبري از آغاز با انسان عجين بوده است. از زماني که انسان بصورت بدوي و با شکار حيوانات روزگار مي گذرانيد، زماني که دوام و بقاي او به توان وي در هدايت نيرو در شکارگاه و شکار بستگي داشت و يا زماني که گروههايي از خانواده هاي صحرانشين براي منبع تامين غذا، نقل و مكان مي كردند، همواره رهبري وجود داشته است.(کيپن برگر، 2002،) اهميت موضوع رهبري در سازمانها، باعث شد که انديشمندان و محققان مديريت در پي کشف ويژگي ها و خصوصيات رهبران موفق در سازمانها بر آيند و همواره در تلاش باشند تا مشخصات رهبر موفق را در سازمان ذکر کنند. در پي اين تلاشها در دهه هاي اخير مکاتب رهبري و نظريات متعددي در زمينه رهبري شکل گرفته و به جامعه علمي معرفي شده است. نخستين ديدگاهها درباره رهبري را مي‌توان در يک متن چيني با عنوان «برنامه بزرگ» که احتمالا در سال 1120 قبل از ميلاد نوشته شده است، يافت. اين متن، رهبري خوب را مستلزم داشتن قواعد روشني مي‌داند که مبتني بر محيط و با توجه به شرايط، با مهرباني يا با قدرت اعمال مي‌شود، همچنين اعلام مي کند که رهبران بايد نمونه در عمل باشند. زمان‌ حاضر را عصر مديريت‌ و رهبري‌ مي‌نامند چون‌ موفقيت‌ نهادها و سازمان‌ها تا حدزيادي‌ به‌كارآيي‌ و اثربخشي‌ مديريت‌ بستگي‌ دارد. بر اساس گزارش بنيس-متخصص در زمينه مطالعات رهبري-يكي از مهمترين تهديد هايي كه سازمان هاي انسان محور در جهان امروز با آن روبروست فقدان رهبري اثربخش مي باشد.1
امروزه با توسعه نظام هاي آموزشي و پيدايش مؤسسه هاي آموزشي بزرگ و متعدد، مسأله اداره و رهبري سازمان هاي آموزشي مورد توجه قرار گرفته است. در واقع مديريت سازمان همراه با منش رهبري باعث ميشود كه كاركنان و گروههاي مختلف كاري، مقاصد و اهداف سازماني را درك نمايند و براي دستيابي به آن از انگيزه كافي برخوردار شوند. علاوه بر اين با به كار بردن منش رهبري، فعاليتهاي سازمان ارزيابي ميشود و در مسيري يكسان، منظم ميشود و استقرار مييابد.2
آموزش عالي بيشتر از هر زمان ديگري تحت تاثير تغييرات اقتصادي و دموگرافيكي، استراتژي هاي کشوري و نظارت عموم مي باشد. فناوري اطلاعات باعث دسترسي بيشتر به اطلاعاتي در خصوص روش هاي جديد تدريس يادگيري و پژوهش و تحقيق شد و فرصت هاي جديد در اختيار همگان قرار داد. سياست گذاران، مسئولين رسانه، دانشگاهيان و ساير ذينفعان بايد موسسات علمي را براي رويارويي با چالش هاي جديد از نو ايجاد نمايند.
بر اين اساس موسسات آموزش علوم پزشكي به عنوان زيربناي آموزشي كه با حيات انسان ها سرو كار دارد نيازمند تغييرات جدي در حوزه هاي مختلف آموزش پزشكي براي رويارويي با تغييات و پيشرفت هاي جهاني مي باشد.
ليپمن و بلومن در مطالعه خود خواستار توجه همگان به شكست هاي رهبري در دولت ها، دانشگاه هاي و موسسات بهداشتي و درماني و مالي شده اند. سازمانهاي بهداشتي و موسسات آموزش علوم پزشكي بيش از هر زمان ديگري مانند ساير سازمان هاي انسان محور نياز به رهبران شايسته و اثربخش براي مقابله با تهديدها و چالش هاي جهان امروز دارند. رهبران سازمانهاي آموزش پزشكي و بهداشتي و درماني با چالش هاي زيادي روبرو هستند. رهبران آموزشي به جهت انتظارات رو به افزايش براي توسعه آموزش و يادگيري تحت بررسي دقيق و موشكافانه مي باشند. آنها با عناوين متفكرين حوزه آموزش، رهبران آموزشي و برنامه هاي درسي، كارشناسان ارزشيابي، سازندگان جامعه، كارشناسان روابط عمومي، تحليلگران بودجه، مديران مراكز، مديران برنامه هاي ويژه، كارشناسان مسايل قانوني و قرادادها و سياست ها و خط مشي ها ناميده مي شوند.
مانند بيشتر مدرسان حوزه آموزش عالي، اعضاي هيئت علمي علوم پزشكي بر اساس دانش محتوايي و مهارت هايشان استخدام مي شوند تا بر اساس توانايي هاي آموزش دادن، بر اين اساس برخي اوقات اعضاي هيئت علمي در اين حوزه به دليل مشكلات در عملكردهاي تدريس و آموزش مورد انتقاد قرار مي گيرند. همچنين نگراني هايي در مورد حضور معيار رهبري آموزشي در بازنگر هاي برنامه درسي، ارزيابي عملكردها و حاكميت علمي ، وجود دارد بنابراين به عنوان يك راه حل و درمان دانشگاه هاي علوم پزشكي از طريق برنامه هاي توانمندسازي اعضاي هيئت علمي منابعي جهت كمك به بهبود دانش و مهارت و عملكردهاي ايشان در حوزه آموزش پزشكي فراهم مي آورند.اين برنامه هاي در غالب دوره هاي آموزشي كوتاه ارائه مي گردد كه شامل آموزش مهارت هاي تدريس باليني، تدوين برنامه درسي و ارائه بازخورد مي باشد.


تعريف
دانشمنداني كه مدت زماني طولاني در حوزه رهبري مطالع كردند(روم و جاگو) رهبري را فرايند ايجاد انگيزه در افراد براي همكاري با يكديگر در رسيدن به اهدافي بزرگ تعريف نموده اند. بر اين اساس رهبري يك فرايند است نه يك دارايي شخصي.
رهبر: رهبر شخصي است که يک چشم انداز را مي بيند و اقدامات لازم را براي رسيدن به آن چشم انداز انجام مي دهد و ديگران را به عنوان شريک در تعقيب و انجام تغيير همراه مي کند. ويژگيهاي اساسي يک رهبر را مي توان، داشتن چشم انداز، اقدام (عمل)، همراهي كردن، دانست.
رهبري: رهبري فرايند تغيير هدف داري است که از طريق آن رهبر و پيروان از طريق مقصود مشترک به هم مي پيوندند و حرکت به سمت چشم انداز را آغاز مي کنند.3

The difference between a boss and a leader: a boss says, 'Go!' - a leader says, 'Let's go.”
~E. M. Kelly, Growing Disciples, 1995



واحد رهبري آموزشي
مفهوم حاكميت و رهبري عبارت است از اعمال كنترل جمعي به سوي اهدافي مشترك. هر چند ارائه تعريف واحدي از اين مفهوم بسيار مشكل است ولي به طور كلي حاكميت و رهبري مربوط به طراحي فرآيندها و ساختارهايي مي باشد تا از وجود پاسخگويي، شفافيت، مسئوليت پذيري، اجراي قانون، ثبات، عدالت، توانمندسازي و مشاركت در سازمان، اطمينان حاصل نمود.
واحد رهبري آموزشي در سال 1392 با توجه به استانداردهاي حاكيمت و رهبري ارائه شده توسط مركز مطالعات و توسعه آموزش پزشكي وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشكي، جهت ساماندهي به امور مربوط به حاكميت و رهبري مركز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشكي دانشگاه علوم پزشكي ايران (شامل:برنامه استرانژيك، برنامه عملياتي، ساختار و نيروي انساني) و با هدف برنامه محور نمودن كليه فعاليت هاي مركز و پايش و ارزشيابي نظام مند برنامه ها تشكيل شد.
بر اساس جستجوهاي انجام شده در سايت دانشگاه هاي علوم پزشكي كشور مشخص شد اين واحد براي نخستين بار در دانشگاه علوم پزشكي ايران تشكيل شده است و با توجه به اهميت رهبري در حوزه آموزش پزشكي لزوم تشكيل اين واحد از سوي مسئولين و متخصصان آموزش پزشكي ايجاد شده است.
همچنين بر اساس جستجوهاي انجام گرفته در منابع و متون معتبر علمي دانشگاه هاي ويسكانسين، نيويورك و كاليفرنيا، مركز مستقلي با عنوان مركز رهبري آموزشي تشكيل داده اند كه از اهدافي كه اين مركز در اين كشورها دنبال مي كند مي توان به موارد ذيل اشاره نمود:


• ایجاد ظرفیت مورد نیاز برای تربیت مدیران تا فضای تعلیم و تربیت را به محیطی سرزنده و دموکراتیک و حمایتی برای این دو امر آموزشی و یادگیری تبدیل نمایند.
• یکپارچه سازی، تبادل و استفاده از دانش رهبری، یادگیری، و عملکرد سازمانی برای پیشبرد کیفیت آموزش
• بسط و افزایش تمرکز بر عدالت، تنوع و تفاوت در آموزش، هیئت علمی، کارکنان، و دانشجو
• فراهم کردن فرصت های توسعه حرفه ای و حمایت های مبتنی بر تحقیق و پژوهش برای متخصصان در جهت افزایش کیفیت عملکرد مدیریتی و سیاست های مدیریتی
• تقویت نقاط قوت متخصصان در امر پژوهش و تولیدات پژوهشی و افزایش کیفیت آموزش
• استفاده بیشتر از فناوری ها جدید در عملکرد های مدیریتی
• هدایت پژوهش و مطالعه سیاست های آموزشی در حوزه های مورد نیاز آموزش پزشکی
• ايجاد انگيزه بحث و ارائه سیاست ها و خط مشی ها به رهبران و مديران حوزه آموزش پزشكي
• هدايت توانمندسازي مديران و رهبران آينده حوزه آموزش پزشكي

با توجه به موارد فوق مي توان پيشنهاد نمود كه از استراتژي هاي ذكر شده مي توان جهت تقويت و رشد و توسعه فعاليت هاي واحد رهبري آموزشي در جهت پيشبرد اهداف آموزشي دانشگاه و افزايش كيفيت آموزش پزشكي استفاده كرد.


رسالت واحد
يكپارچه سازي برنامه هاي پيش رو در مركز و ارائه و پايش اجراي برنامه واحدها بر اساس برنامه استراتژيك دانشگاه و مستندسازي داده هاي موجود در مركز مي باشد.


شرح وظايف
• تدوين برنامه استراتژيك مركز و پايش و پيگيري اجراي استراتژي هاي برنامه
• مشاركت در تدوين برنامه عملياتي و پايش فعاليت ساير واحدها و ارائه گزارش به مديرمركز
• انجام فعاليت هاي پژوهشي در حوزه آموزش و خصوصاً حاكميت و رهبري آموزشي و تحليل استراتژيهاي ‌آموزشي با در نظر گرفتن اولويت هاي مركز
• ارائه مشاوره به اعضاي هيئت علمي و كارشناسان مركز در تدوين برنامه عملياتي سالانه و تدوين شاخص هاي پايش
• جمع بندي مستندات مربوط به رتبه بندي مراكز مطالعات و توسعه آموزش پزشكي
• برگزاري كارگاه هاي آموزشي جهت آشنايي اعضاي هيئت علمي و كارشناسان با مفهوم و كاربردهاي رهبري آموزشي
• همكاري با كليه واحدهاي دانشگاه در تدوين برنامه استراتژيك دانشگاه علوم پزشكي ايران


برنامه هاي پيشنهادي جهت توسعه

• يكسان سازي ماموريت و چشم انداز ساير واحدها و آگاهي آنها از ماموريت ها و استراتژي هاي ارائه شده
• بررسي ارتباط آموزش پزشكي با ساير تخصص هاي آموزشي
• بررسي راه هايي براي بهبود اعتباربخشي حوزه آموزش پزشكي
• همكاري در آموزش و تربيت مديران و رهبران حوزه آموزش پزشكي و دانشگاه هاي و دانشكده هاي علوم پزشكي
• انجام پژوهش هاي بين رشته اي
• آموزش، بكارگيري و نگهداشت نيروي كاري كارشناسي


1C¸ itaku F, Violato C, Beran T, et al. Leadership competencies for medical education and healthcare professions: population-based tudy. BMJ Open 2012;2:e000812.doi:10.1136/bmjopen-2012-000812


2Hoveida R, Abzari M. Leadership in a learning organization. Abstract book of 3th international management conference, Tehran, 2005 Dec 20-2; Available at://www. irimc.com 2012 Apr 19. http://www.adavoudi.blogfa.com/post-138.aspx


3Laub, Jim(2004) Difining Servant Leadership: A Recommended Typology for Servant Leadership Studies, Servant Leadership Roundtable, August, pp1-12


IUMS IS ACCREDITED BYASIC |SAWEB| SITE MAP @2015 ALL RIGHTS RESERVED|WWW.IUMS.AC.IR